خانه / آموزش / مقالات آموزشی / لمس نوزاد و شروع یادگیری
لمس نوزاد و شروع یادگیری
لمس نوزاد و شروع یادگیری

لمس نوزاد و شروع یادگیری

لمس نوزاد و شروع یادگیری

 حس لامسه، اولین خاستگاه اطلاعات و اولین سیستمی است که کارکرد خود در جنین را شروع می کند و تجارب از محیط را فراهم می سازد .این حس، به عنوان مادر حس ها و ابتدایی ترین مدالیته حسی است که موجب برانگیختگی سیستم های دیگر می شود. ما در ابتدا از طریق لمس مورد تغذیه قرار می گیریم ، آرام گرفته و با دیگران ارتباط پیدا می کنیم. سیستم لامسه قبل از رشد کامل مهارت های حرکتی، زبان و فرایندهای شناختی در تجربه و تعامل با محیط، فرد را هدایت می کند. ارتباط عمیقی بین پردازش های مرکزی حس لامسه و رفتار وجود دارد. حس لامسه در برنامه ریزی حرکتی، تشخیص محیط و ابزارهای متناسب، دخا لت دارد.گیرنده های لامسه، در سراسر پوست پراکنده اند و  توسط محرک های خارجی مثل لمس، فشار، درد و حرارت ،فعال می شود.

 تحقیقات نشان داده که درون داده های حسی، نقش بسیار مهمی در رشد مغز نوزدان دارد . حساسیت نوزاد به لمس در طی تولد رشد می کند. در آغوش گرفتن نوزاد ، «تغذیه حسی» یا غذا برای مغز به حساب می آید. حمایت عاطفی، موجب رشد میلین و به عنوان محرک رشته های عصبی است . نوزادانی که توجه توأم با عشق را از مادران  خود  در ماه های  اولیه عمر  دریافت  داشته اند، مستقل تر بار می آیند و کم تر وابسته می شوند. نوزادانی درآغوش و لمس مادران ایمن به دنیا می آیند اشکالات ارتباطی کمتری نشان میدهند و تحقیقات نشان می دهد راحتتر می توانند کنجکاوی کرده و تجربه کسب کنند و این حالت تا بزرگسالی ادامه دارد.

        ارتباط محکمي بين عملکرد شناختي، رشد حرکتي و يکپارچگي حسي بازتابي وجود دارد. اما ابتدا کودک از طريق اطلاعات رسيده، محيط را تجربه مي کند و عدم توانايي دريافت صحيح و سازماندهي درون دادحسي باعث اختلال در کل جريان يادگيري توسط تجربيات حسي- حرکتي مي شود

 

علامتهای قابل ملاحظه در کودکان

– اختلال درمهارت هاي حرکتي ظريف و درشت

– لق خوردن و به آساني افتادن

– تأخير در نشستن، چهاردست و پا رفتن و راه رفتن

مشکل درتعادل

– حساس بودن بيش از حد نسبت به لمس، صوت، بينايي، بويايي
– حواس پرتي.
– مشکلات اجتماعي يا هيجاني.
– سطح فعاليت بسيار بالا يا پايين

دويت( ۲۰۰۱ ) مي نويسد: لمس از ديرباز جهت ايجاد آرامش و راحتي در بيماران استفاده مي شده و لمس را يک انتقال دهنده قوي محسوب مي کرد که پيام ارتباط، دوستي و محبت را منتقل مي کند(بیلس،1995)

تحقيقات نشان مي دهد کودکاني که با محبت و مهرباني لمس مي شوند کمتر از آناني که تماس محبت آميز با والدينشان ندارند گريه مي کنند يا بيمار مي شوند. اين امر گردش خون را بهبود مي بخشد و سيستم ايمني بدن را نيز تقويت مي کند، همين طور کمک مي کند که مايع لنفي در سرتاسر بدن پخش شود و مواد مضر نيز از بدن دفع گردد. با لمس کودکان چگونگي برقراري ارتباط را به او آموزش مي دهيد. و اين موضوع باعث افزايش ارتباط زود هنگام با کودک خواهد شد در نتيجه کم کم عزت نفس و توان بر قراري ارتباط اجتماعي در کودک پديد خواهد آمد(هيث وبريج، نقل از آزادمنش، 1384).

نمونه فعاليت هاي لمسي
۱- لمس فشاري
الف- فشار با دو انگشت در دو طرف ستون مهره ها.
ب- فشار دوراني روي پشت تنه، سينه، کف دست ها و پاها.
ج- لمس فشاري به حالت چنگ زدن.
۲- لمس مويي: با نوک انگشت و بسيار سطحي.
۳- لمس با خارش: تحريک پوست با نوک ناخن.
۴- لمس با دق کردن: به حالتي است که ضربه با نوک انگشت به پوست برخورد مي کند.
اثرات آن هم مي تواند مهاري باشد و هم برانگيزاننده.
۵- لمس با تولید گرما و سرما (بهنيا، ۱۳۷۶).

چند فعاليت برای محرک در سیستم حسی

طناب بازي ،

– گرگم به هوا،

– شنا و چرخ فلک

-استخر توپ

-بازیهای مختلف با توپ

– انواع تاب بازی

-ترامپولین

-بازی با چراغ قوه

وخیلی بازیهای دیگر که متشکل از حرکات مشخص زيادي هستند و باعث تحریک سیستم عصبی و

 یادگیری در سطوح بالاتر خواهند شد.

 

لمس نوزاد و شروع یادگیری

ارتباط کودک و مادر از قبل از تولد و در زمان بارداری عامل پیش بینی کننده برای رفتارهای کودک در 12 ماهگی است و نشانه های امنیت و دلبستگی را نشان می دهد.

پریور و گلاسربه موضوع اشاره دارند که والدین و یا مراقبت کننده گان از کودک با برقرار ارتباط پوستی با کودک مانند در آغوش گرفتن و یا بوسیدن باعث ایجاد دلبستگی ایمن در فرد می شوند.

 

( برگرفته از رویکردهای بین رشته ای و کتاب فرایندهای دلبستگی ترجمه فاطمه بهرامی و همکاران و   همکاری مهناز استکی )


زینب عباسی

کلمات کلیدی:سنسوریتی، لامسه، یادگیری، دلبستگی

 

 

 

 

 

درباره‌ی زینب عباسی

حتما ببینید

شروع خلاقیت و دلبستگی

شروع خلاقیت ، دلبستگی و کارکرد مغز

شروع خلاقیت و دلبستگی   خلاقیت از نوع رابطه فرد با ابژه های اصلی یعنی …

2 نظر

  1. با سلام.نمونه ی فعالیت های لمسی که گفتین رو فقط برای نوزادان کاربرد داره یا سنین بالاتر مثلا ۳ تا ۴ سال هم انجام بدیم تاثیر داره ؟

    • با سلام خدمت شما دوست عزیز
      فعالیتهای لمسی برای نوزادان و کودکان تاثیر دارد و نوع فعالیتهایی که در متن اشاره شده از نوزادی تا حدود 11 سالگی اثر دارد. در سنهای پایین تر اثرگذاری بیشتر است. ولی به طور کلی حس لامسه در همه افراد به عنوان یکی از حواس مهم در یادگیری تاثیرگذار است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *